Chuyện nghề
Vô chiêu thắng hữu chiêu: Bí kíp sử dụng AI không cần prompt cao siêu
Coi AI như một nhân viên thông minh cần được onboard, thay vì cố nhớ hàng trăm prompt
Hồi đó đọc Tiếu Ngạo Giang Hồ, mình thích đoạn gặp lão tiền bối Phong Thanh Dương truyền thụ: "Vô chiêu thắng hữu chiêu, vô kiếm thắng hữu kiếm". Người đạt tới cảnh giới cao nhất của võ học không còn bị gò bó trong chiêu thức, mà đã lĩnh hội được cái hồn, cái thần của kiếm đạo.
Qua đó Lệnh Hồ Xung mới khai mở được tinh thần lãng tử, phóng khoáng của mình để học được tuyệt kỹ "Độc Cô Cửu Kiếm" - xưng bá giang hồ về sau.
Gần đây, mình chợt nhận ra: dùng AI cũng vậy, không nhất thiết phải nhớ hàng trăm prompt phức tạp. Đôi khi, chỉ cần hiểu bản chất của nó như một "nhân viên thông minh" là đủ để tạo ra nội dung đỉnh cao.
Càng sưu tầm prompt càng rối
Nhớ cái hồi mới học xài AI sau nhiều phen bị đồng nghiệp trong team hối thúc, mình cũng lần mò sưu tầm prompt dữ lắm.
Cứ ngỡ như là ai nắm được nhiều prompt xịn sò thì mới sản xuất được content chất lượng vậy. (Khác nào Nhạc Bất Quần cứ mãi mê mờ vào Tịch Tà Kiếm Phổ đâu).
Nhưng càng học, mình càng rối. Đống prompt template dài ngoằng, thuật ngữ chuyên sâu, rồi còn những quy tắc cứng nhắc làm mình muốn "tẩu hoả nhập ma" luôn. Giống như đeo đuổi "hữu chiêu" nhưng chỉ càng làm mình xa rời bản chất thực sự của công cụ này.
Cho đến khi mình chợt ngộ ra: "Nếu coi AI là một trợ lý cần cù làm việc 24/7 thì sao?"
Trước đây, vấn đề lớn nhất của mình là năng suất. Viết một bài quảng cáo phải suy đi tính lại, gọt đi gọt lại muốn mòn đầu bút. Cả ngày trời mới hoàn thành một bài.
Giờ đây, mỗi ngày mình có thể sản xuất cả chục bài content và quảng cáo mà chất lượng vẫn ổn. Đúng chuẩn "meta" của sếp: ưu tiên số lượng và hiệu suất.
Giao việc cho AI như giao việc cho nhân viên
Bí quyết là gì? Quên hết những prompt phức tạp đi! Đó chính là tinh thần "vô chiêu" mà Xung nhi đã ngộ được.
Thay vì cố nhớ những template khó hiểu, mình chỉ cần nghĩ đơn giản:
- Mình muốn AI làm gì?
- Kết quả đầu ra cần như thế nào?
- Chất lượng tới đâu?
- Giọng điệu ra sao?
Giống như cách bạn giao việc cho một nhân viên vậy. Muốn ai đó viết bài giống mình, thì cần đưa các bài trước đó cho họ tham khảo. Muốn giữ đúng tone thương hiệu, phải cung cấp brand guidelines. AI cũng cần được "onboard" như vậy.
Trước đây, mình thường gõ đại một câu: "viết bài về content marketing" và mong AI hiểu ý mình.
Kết quả? Một bài viết chung chung, không có cá tính, không có giọng điệu riêng, và tất nhiên không giống mình chút nào.
Giờ mình giao việc kiểu này:
- "Viết bài về content marketing cho giáo viên tiếng Anh, độ dài khoảng 500 từ"
- "Giọng điệu vui vẻ, thân thiện, như đang trò chuyện với bạn bè"
- "Dùng nhiều ví dụ thực tế từ lớp học"
- "Đây là bài viết của mình trước đây để tham khảo giọng điệu..." (kèm link hoặc copy bài)
Ba điều nên biết nếu mới làm quen với AI
Thực tế thì, AI cũng giống con người ở chỗ: nó không đọc được suy nghĩ của bạn.
Nhưng khác với nhân viên thật, AI không bao giờ than phiền khi bạn:
- Yêu cầu chỉnh sửa liên tục
- Cung cấp quá nhiều thông tin chi tiết
- Làm việc 24/7 không nghỉ
- Thử nghiệm với những ý tưởng điên rồ
Sau một thời gian xài quen, mình tin rằng đây là điều bạn nên biết nếu mới bắt đầu làm quen với AI.
Thay vì cố lượm những prompt phức tạp, bạn cần: (1) biết mình muốn gì, (2) train nó thiệt kỹ, và (3) phản hồi liên tục cho tới khi thành phẩm đúng mong đợi.
Đối với mình, AI không phải là thứ để thay thế khả năng sáng tạo. Nó là công cụ khuếch đại những gì mình đã biết và giúp mình thực hiện nhanh hơn những gì mình muốn làm.
Giống như Lệnh Hồ Xung khi đã ngộ ra tinh túy kiếm pháp, mình cũng tìm thấy cách tận dụng AI mà không bị gò bó bởi những quy tắc cứng nhắc.