Chuyện nghề
Những điều mình ước giá biết sớm hơn về nỗi sợ bị đánh giá
Từ 100 likes đến 6 likes, và vì sao viết dở mà đều còn hơn chờ một bài hoàn hảo
Đợt cuối năm, mình đăng một bài "My life in one page". Ngày thường chỉ được vài chục likes, vậy mà bài đó bất ngờ viral gần 100 likes! Lúc đó lâng lâng lắm, kiểu như... à, có khi mình đã "tới thời" rồi.
Phấn khích quá, vài hôm sau mình làm tiếp một bài khá tâm đắc. Và... chỉ được 6 likes.
Thế là mình chưng hửng hẳn, lười cả tuần mới comeback đăng bài mới. Qua đó cũng hiểu phần nào nỗi sợ của nhiều người.
Folder "Content drafts - chưa đăng"
Trải nghiệm này làm mình nhớ lại folder "Content drafts - chưa đăng" trong điện thoại. Những mảnh ghép content dang dở, những dòng status viết xong rồi lại xoá. Tất cả đều nằm im lìm ở đó, chờ đợi một ngày đủ can đảm để được chia sẻ.
Có lẽ bạn cũng có một folder tương tự? Hay ít nhất là một góc nhỏ trong Notes, nơi chứa những dòng suy nghĩ chưa bao giờ được thành hình.
Mình còn nhớ như in cảm giác hồi đó. Cứ mỗi lần viết xong một bài, là y như rằng có một cuộc đối thoại nội tâm bắt đầu:
- "Hay là... chỉnh sửa thêm tí nữa nhỉ?"
- "Chắc để mai đăng vậy..."
- "Người ta viết hay hơn mình nhiều..."
- "Thôi để research thêm đã..."
Và thế là... một bài viết nữa lại nằm im trong drafts.
Hôm trước, một bé học viên kể chuyện chỉ dám đăng bài vào sau 12h đêm, lúc mọi người đã ngủ hết. Có hôm còn canh đến tận 4h sáng mới dám ấn nút đăng. Nghe mà vừa buồn cười, vừa thấy thương. Thương cho những đêm thức trắng với nỗi sợ bị đánh giá, và thương cho những ý tưởng đáng giá cứ mãi chôn vùi trong im lặng.
Điều nghịch lý là: càng đọc nhiều content hay của người khác, mình lại càng không dám đăng. Càng nghiên cứu kỹ, lại càng thấy bài mình chưa đủ tốt. Cứ như một vòng luẩn quẩn không lối thoát.
Bốn điều giá như mình biết sớm hơn
Cho đến một ngày, mình vô tình đọc được story của một chị content creator. Chị kể về việc từng phải xoá đi viết lại một bài tận 7 lần mới dám đăng. Lần đầu tiên mình nhận ra: à, hoá ra không phải chỉ mình mình mới có nỗi sợ này.
Và từ đó, mình bắt đầu để ý. Hoá ra có rất nhiều điều mà giá như mình biết sớm hơn:
- Nỗi sợ bị đánh giá không phải là dấu hiệu của việc "không có khả năng". Ngược lại, nó cho thấy bạn đang thực sự quan tâm đến chất lượng nội dung của mình.
- Một bài viết "chưa hoàn hảo" nhưng chân thành vẫn có thể chạm đến trái tim người đọc. Trong khi một bài viết "hoàn hảo" mà không bao giờ được đăng thì... chẳng chạm đến ai cả.
- Mỗi comment góp ý, dù là tiêu cực, cũng chỉ nói về một bài viết cụ thể thôi. Nó không định nghĩa con người bạn, không đại diện cho toàn bộ khả năng của bạn.
- Bạn biết không, người ta ít đánh giá mình như mình tưởng lắm. Thực ra... họ còn đang bận nghĩ về content của chính họ.
Show up every day
Mình rất tâm đắc câu chuyện của một anh content creator trên Instagram. Anh kể rằng ngày xưa, anh cũng chỉ là một người mới toe trong lĩnh vực calligraphy. Nhưng anh đưa ra một quyết định đơn giản mà táo bạo: "Show up every day for 2 years" - cứ đều đặn xuất hiện mỗi ngày, trong 2 năm.
Không cần đợi đến khi "đủ đẹp", không đợi đến lúc "hoàn hảo". Ngày nào anh cũng đăng một tác phẩm calligraphy lên Instagram. Có hôm đẹp, có hôm xấu, nhưng điều quan trọng là... anh vẫn xuất hiện.
Và sau 2 năm kiên trì "show up", anh không chỉ xây dựng được thương hiệu cá nhân vững mạnh, mà còn được mời làm diễn giả, được nhiều người biết đến. Tất cả bắt đầu từ việc... dám xuất hiện, dù chưa hoàn hảo.
Quay lại câu chuyện 100 likes và 6 likes của mình. Bạn biết bài học lớn nhất mình rút ra được là gì không?
VIẾT DỞ VÀ ĐỀU còn quan trọng hơn việc kỳ vọng bài nào cũng phải hay, cũng phải xuất sắc. Vì sao ư? Vì mình đâu kiểm soát được kết quả đâu. Mình chỉ làm chủ được việc... mình có xuất hiện hay không thôi.
Giờ nhìn lại, mình thấy nỗi sợ bị đánh giá như một người bạn đồng hành. Không phải để vượt qua một lần là xong. Mà là học cách chấp nhận nó, sống chung với nó, và vẫn tiếp tục tiến về phía trước. Dù hôm nay được 100 likes hay 6 likes đi nữa.
Nên là nếu hôm nay bạn cũng đang có một bài viết trong drafts, một ý tưởng content còn đang ấp ủ, thì đừng đợi nữa nhé! Hãy bắt đầu với một bài ngắn thôi. Một chia sẻ nhỏ. Một câu chuyện đời thường.
Vì biết đâu... chính bài viết bạn chưa dám đăng hôm nay, lại là điều ai đó đang rất cần đọc thấy đó.